Liên kết web
Thăm dò
Thống kê truy cập

null Những giá trị mang lại từ các lễ hội tiêu biểu, đặc sắc của Bạc Liêu

Tin tức|Tin tức sự kiện|Tin tổng hợp
Thứ năm, 13/01/2022, 15:54
Màu chữ Cỡ chữ
Những giá trị mang lại từ các lễ hội tiêu biểu, đặc sắc của Bạc Liêu

Về mặt lịch sử, vùng đất Bạc Liêu mới hình thành trên 200 năm. Do điều kiện đất đai và cấu tạo dân cư buổi đầu, Bạc Liêu không giống các tỉnh miền Trung, miền Bắc. Dân cư không hình thành từ “lũy tre làng”, “cha truyền con nối”. Dân cư Bạc Liêu đa số là dân “xiêu tán”, nghèo khổ “tha phương cầu thực”. Họ định cư rải rác trên các gò đất cao, trên các bờ sông, các kinh xáng. Người Kinh, người Khơ-me, người Hoa đã đan xen nhau, luôn tương trợ, đoàn kết khi hoạn nạn, chân thành cởi mở, thích “làm ăn lớn”. Phong cách ứng xử người dân Bạc Liêu mang tính cách nông dân thôn dã, chất phác, bộc trực, dám phản kháng mạnh mẽ trước bất công xã hội.

Ở Bạc Liêu, có 3 dòng văn hóa đan xen nhau đó là: văn hóa Kinh, văn hóa Khơ-me, văn hóa người Hoa, trong quá trình hội nhập, phát trển. Hàng năm trên vùng đất Bạc Liêu có rất nhiều lễ hội. Trong số rất nhiều lễ hội đó, có thể điểm qua những lễ hội mang đậm bản sắc văn hóa, cốt cách, con người Bạc Liêu được nhiều người biết đến như:

1. Lễ hội Quán Âm Nam Hải

Lễ hội ở Bạc Liêu đầu tiên được nhiều người biết đến đó chính là Lễ hội Quán Âm Nam Hải. Quán Âm Nam Hải còn được gọi là Mẹ Nam Hải, tọa lạc tại cửa biển Nhà Mát, phường Nhà Mát, thành phố Bạc Liêu với diện tích 6ha. Lễ hội Quán Âm Nam Hải là một lễ hội mang màu sắc văn hóa Phật giáo thu hút hàng ngàn lượt khách phương xa đến hành hương vào mỗi năm.

Là lễ hội văn hóa tâm linh nổi bật và được tổ chức hàng năm, từ ngày 22 đến 24 tháng 3 âm lịch tại Bạc Liêu. Lễ hội Quán Âm Nam Hải diễn ra song song giữa phần lễ và phần hội. Phần lễ sẽ thực hiện những nghi lễ truyền thống, như lễ cầu quốc thái dân an, cầu mong mưa thuận gió hòa, lễ tế các anh hùng tử sĩ,… Phần hội sẽ có diễu hành lễ rước Quán Âm Nam Hải, triễn lãm những hình ảnh đất nước, con người Bạc Liêu…

Đến với Lễ hội Quán Âm Nam Hải, thành tâm dâng một nén nhang trầm lên tôn tượng đức Bồ Tát Quán Thế Âm, khấn nguyện những điều tốt lành tự khắc bạn sẽ cảm nhận được sự bình yên kỳ lạ trong tâm hồn.

2. Lễ hội Nghinh Ông Gành Hào

Lễ hội Nghinh Ông Gành Hào là một lễ hội ở Bạc Liêu mang tính tâm linh và tính cộng đồng của ngư dân vùng biển, cầu mong bình an nơi biển cả và một mùa đánh bắt thuận lợi. Lễ hội Nghinh Ông còn để tưởng nhớ đến “Đại tướng quân Nam Hải” – vị thần cá voi đã giúp những ngư dân vượt qua bao sóng to, gió lớn, đem lại điềm lành, may mắn trên những chuyến ra khơi.

Lễ hội Nghinh Ông Gành Hào thường diễn ra vào mùng 8 đến mùng 10 tháng 3 âm lịch hàng năm. Vào ngày lễ chính sẽ có không dưới 100 tàu ghe tụ họp về để tham gia lễ hội. Các tàu ghe này sẽ trang hoàng cờ phướng, băng rôn, khẩu hiệu rực rỡ sắc màu. Trong những chiếc tàu ghe này sẽ có hai chiếc được kết lại để chở ban chức sắc, trò lễ…

Ngoài lễ chính thì tại Lễ Nghinh Ông còn có nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc như các trò chơi dân gian, biểu diễn cải lương, đờn ca tài tử, múa lân sư rồng, hội thi giao lưu ẩm thực, triển lãm trưng bày các tác phẩm nghệ thuật, tranh sách báo…

3. Lễ hội Dạ cổ Hoài Lang

Lễ hội Dạ cổ Hoài Lang là dịp để tưởng nhớ và tri ân cố nhạc sĩ Cao Văn Lầu cùng với những nhạc sĩ, các bậc tiền bối đi trước đã có công đóng góp lớn cho sự ra đời và phát triển của bản Dạ cổ hoài lang. Cũng như bảo tồn và phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử, một loại hình nghệ thuật truyền thống đặc sắc của dân tộc.

Các hoạt động chính diễn ra trong những ngày lễ hội gồm Dâng hương tại Khu lưu niệm nghệ thuật Đờn ca tài tử và nhạc sĩ Cao Văn Lầu, chương trình khai mạc Lễ hội Dạ cổ Hoài Lang tại Quảng trường Hùng Vương và Lễ giỗ Tổ ngành Sân khấu cải lương… Ngoài ra đi kèm là các hoạt động vui chơi, giải trí như liên hoan đờn ca tài tử, hội thi ẩm thực,…

Những hoạt động diễn ra xuyên suốt Lễ hội Dạ cổ Hoài Lang sẽ giúp tôn vinh bản sắc truyền thống văn hóa của dân tộc. Đồng thời khích lệ, động viên những nghệ sĩ cải lương, những nghệ nhân ý thức hơn trong việc giữ gìn nét đẹp văn hóa truyền thống, không ngừng phát huy, sáng tạo hơn nữa.

4. Lễ hội Oóc Om Bók Bạc Liêu

Lễ hội Oóc Om Bók hay còn gọi là Lễ cúng trăng, một trong những lễ hội truyền thống của đồng bào dân tộc Khmer ở tỉnh Bạc Liêu. Diễn ra vào ngày rằm tháng 10 âm lịch hàng năm, Oóc Om Bók xuất phát từ tục lệ tạ ơn thần nước và cũng là dịp để bà con vui chơi sau những ngày lao động vất vả.

Một hoạt động không thể thiếu trong ngày lễ Oóc Om Bók là tục đưa thần nước và thả hoa đăng, để cầu mong mưa thuận gió hòa, vụ mùa bội thu và gia đạo bình an. Những chiếc xuồng ghe sẽ được trang trí lộng lẫy bằng những chiếc đèn rực rỡ, hoa đăng sẽ được thả trên những dòng sông để trôi tự nhiên. Các hoạt động khác đi kèm là múa lâm thon, thả đèn gió, đua ghe ngo, kéo co, đẩy gậy, giã cốm dẹp,…

Mỗi gia đình đều sẽ có một mâm cúng trăng tự chuẩn bị gồm các vật tế lễ, các sản vật do chính họ làm ra như khoai, chuối, bánh… đặc biệt nhất định phải có cốm dẹp. Dưới ánh trăng, các thành viên trong gia đình sẽ quây quần bên nhau, cùng thưởng thức cốm dẹp và ca hát dưới ánh trăng.

5. Lễ hội Kỳ Yên Bạc Liêu

Nói đến những lễ hội ở Bạc Liêu diễn ra trong những ngày đầu năm thì phải nhắc ngay đến Lễ hội Kỳ Yên. Bắt đầu từ tháng giêng, kể sau 3 ngày tết thì các chùa, đình miếu đã bắt đầu rục rịch chuẩn bị cho đại lễ Kỳ Yên. Đại lễ này được tổ chức rất nghiêm trang nhằm cầu mong những điều tốt lành, quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mọi nhà đều làm ăn phát đạt.

Vào những ngày lễ sẽ có rất nhiều bà con trong và ngoài tỉnh tìm về để cúng bái và tham quan. Đi kèm phần lễ sẽ có phần hội được tổ chức để mọi người vui chơi trọn vẹn. Nhất định phải có phần hát đình để bà con thưởng thức.

Lễ hội Kỳ Yên là nét văn hóa truyền thống cần được bảo tồn để giữ gìn bản sắc dân tộc. Ngoài ra lễ hội này cũng góp phần làm cho đời sống tinh thần của nhân dân trở nên phong phú hơn.

Đây là các lễ hội truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa của ba dân tộc Kinh, Hoa và Khơ-me ở Bạc Liêu. Chính những lễ hội truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa này đã mang lại những giá trị cho người dân Bạc Liêu như:

Thứ nhất, giá trị cố kết cộng đồng. Bất kỳ một lễ hội nào, diễn ra ở lĩnh vực nào bao giờ cũng là lễ hội của một cộng đồng người nhất định; biểu dương các giá trị văn hóa và sức mạnh của cộng đồng, là chất kết dính tạo nên sự cố kết cộng đồng. Cho nên, qua việc tổ chức các lễ hội sẽ làm cho tính cộng đồng và cố kết cộng đồng ngày càng bền chặt hơn; sức mạnh cộng đồng, tinh thần đoàn kết ngày càng được phát huy.

Thứ hai, giá trị giáo dục. Đặc điểm chung của các lễ hội là hướng về cội nguồn, nội dung của lễ hội bao giờ cũng là sự phản ánh, tái hiện lại những sự kiện diễn ra trong quá khứ. Thường những sự kiện đó đều hướng đến tính giáo dục truyền thống, tinh thần yêu nước, đoàn kết, đùm bọc lẫn nhau... Nên qua việc tổ chức lễ hội nhắc nhở mọi người trong cộng đồng những bài học về đạo lý, truyền thống cha ông, về lịch sử làng xã, quê hương, lịch sử dân tộc.

Thứ ba, giá trị sáng tạo và hưởng thụ văn hóa tinh thần. Con người đã tạo ra chính đời sống vật chất và tinh thần cho mình với tất cả tính đa dạng và phong phú. Trong các lễ hội, con người là chủ thể tổ chức, sáng tạo, tái hiện các sinh hoạt văn hóa cộng đồng và hưởng thụ các giá trị văn hóa tâm linh. Chính trong quá trình hưởng thụ những sáng tạo của mình con người cảm thấy không còn khoảng cách và cùng nhau sáng tạo, hưởng thụ văn hóa.

Thứ tư, giá trị bảo tồn, làm giàu và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc. Lễ hội là nơi diễn ra các hoạt động như: tế lễ, rước, trang phục, trò diễn dân gian… nhằm tái hiện lại cuộc sống sinh động trong quá khứ. Thông qua các hoạt động lễ hội làm cho mỗi con người chúng ta hiểu hơn về truyền thống văn hóa dân tộc, yêu quê hương, dân tộc mình hơn, từ đó mỗi người mới thấy được trách nhiệm của mình hơn trong việc giữ gìn và bảo tồn văn hóa quê hương, dân tộc.

Đặc trưng của lễ hội là tính truyền miệng. Những sự kiện lịch sử, đời sống xã hội được lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác thông qua dịp lễ hội hàng năm. Và như vậy, lễ hội góp phần bảo tồn văn hóa dân tộc ngay trong chính tâm thức của mỗi cá nhân và cộng đồng.

Thứ năm, giá trị kinh tế. Những lễ hội truyền thống ngoài giá trị mang yếu tố văn hóa tinh thần, nó còn mang giá trị kinh tế. Giá trị kinh tế thể hiện ở chỗ nó là một sản phẩm nhưng không phải là sản phẩm đơn thuần mà là một sản phẩm đặc biệt gắn liền với kinh tế du lịch (Sở dĩ gọi là sản phẩm đặc biệt bởi du khách đến du lịch vẫn mua được sản phẩm này nhưng mua không phải để mang về mà mua để nhìn thấy, cảm nhận, tận hưởng, qua đó làm giàu thêm tri thức cho mình), mang lại giá trị kinh tế cao, là điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế và giới thiệu, truyền bá những đặc sắc văn hóa của địa phương cho du khách gần xa. Như vậy, lễ hội tự mang trong mình giá trị kinh tế đặc biệt, kinh tế du lịch văn hóa tâm linh./.

Số lượt xem: 33

ThS Võ Minh Khang – Trưởng khoa Lý luận cơ sở

Dịch vụ công Quốc gia Hệ thống văn bản của tỉnh CSDL hộ kinh doanh Thư điện tử công vụ Một cửa điện tử
© TRƯỜNG CHÍNH TRỊ CHÂU VĂN ĐẶNG TỈNH BẠC LIÊU
Địa chỉ: Số 7, Đường Nguyễn Tất Thành, phường 1, thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu
Điện thoại: 0781. 3823965 Fax: 0781. 3829654