Liên kết web
Thăm dò
Thống kê truy cập

null Đưa nội dung đấu tranh phòng, chống tham nhũng theo tinh thần đại hội XIII của Đảng Cộng sản Việt Nam trong giảng dạy lý luận chính trị ở trường chính trị

Tin tức|Tin tức sự kiện|Tin tổng hợp
Thứ sáu, 31/12/2021, 09:45
Màu chữ Cỡ chữ
Đưa nội dung đấu tranh phòng, chống tham nhũng theo tinh thần đại hội XIII của Đảng Cộng sản Việt Nam trong giảng dạy lý luận chính trị ở trường chính trị

Ở phần học Đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước Việt Nam trong khung chương trình đào tạo Trung cấp lý luận Chính trị tại trường chính trị có bài “Phòng chống tham nhũng, lãng phí”. Việc giảng dạy nội dung về đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí góp phần tuyên truyền, làm rõ quan điểm của Đảng về phòng, chống tham nhũng, lãng phí giúp cán bộ, đảng viên có nhận thức đúng đắn và tin tưởng tuyệt đối vào công cuộc đấu tranh phòng chống tham nhũng, lãng phí của Đảng. Phải khẳng định đây là nội dung vô cùng quan trọng nhằm nâng cao nhận thức và ý thức trách nhiệm của cán bộ, đảng viên về phòng, chống tham nhũng qua đó góp phần nâng cao hiệu quả cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng. Vì vậy, trong quá trình giảng dạy nội dung này, người giáo viên cần phải tập trung phân tích, làm rõ các quan điểm của Đảng đối với công tác đấu tranh phòng chống tham nhũng.

Trong quá trình giảng dạy giáo viên phải khẳng định: phòng, chống tham nhũng có vai trò vô cùng quan trọng đối với công cuộc đổi mới ở nước ta hiện nay, nên trong các Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng lần thứ VIII, IX, X, XI và lần thứ XII đã đề ra một số chủ trương, quan điểm về phòng, chống tham nhũng. Đặc biệt trong Văn kiện Đại hội lần thứ XIII đã đưa ra nhiều chủ trương và giải pháp căn cơ quyết liệt về phòng, chống tham nhũng.

Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng đã nhận định bốn nguy cơ mà Đảng ta chỉ ra vẫn tồn tại, trong đó tình hình “Tham nhũng, lãng phí, quan liêu, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ cũng như trong mâu thuẫn xã hội còn diễn biến phức tạp”.(1) Đòi hỏi phải phát huy sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị và toàn dân thực hiện đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả các biện pháp phòng, chống tham nhũng. 

Theo Luật Phòng chống tham nhũng 2018 thì: “Tham nhũng là hành vi của người có chức vụ, quyền hạn đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn đó vì vụ lợi”(2). Như vậy, tham nhũng là hành vi cố ý vi phạm pháp luật, vi phạm các quy định, các chuẩn mực nghề nghiệp, kỷ luật công tác… của những người làm việc cho nhà nước. Hành vi đó xâm phạm hoạt động đúng đắn của cơ quan nhà nước, phá vỡ những quy tắc, chuẩn mực cần thiết để bộ máy nhà nước vận hành một cách hiệu quả nhất.

Tham nhũng khiến cho hoạt động của bộ máy nhà nước ở một khâu, một công đoạn mất phương hướng, sai mục đích, tham nhũng gây ra hoặc đe dọa gây ra thiệt hại cho nhà nước và cho nhân dân, những thiệt hại đó có thể là uy tín, thể diện của quốc gia, cũng có thể là tiền, tài sản, là các quyền và lợi ích khác… Tác hại lớn nhất, bao trùm nhất của tham nhũng là sự suy yếu sức mạnh lãnh đạo, quản lý xã hội của lực lượng chính trị cầm quyền, kìm hãm sự phát triển kinh tế dẫn đến nghèo đói, gây mất ổn định chính trị - xã hội, thậm chí làm mục ruỗng bộ máy nhà nước, đe dọa đến sự tồn vong của quốc gia, của chế độ.

Tham nhũng luôn là vấn đề nhức nhối đối với mọi xã hội, mọi nhà nước. Hiện nay, tham nhũng là vấn đề mang tính toàn cầu nhưng đồng thời nó cũng chứa đựng những yếu tố đặc thù gắn với từng quốc gia. Về cơ bản mỗi quốc gia có những nguyên nhân, điều kiện phát sinh tham nhũng riêng. Tuy nhiên, dựa trên cơ sở xem xét nguyên nhân, điều kiện phát sinh tham nhũng của các nước trên thế giới, thấy rằng tuy có điểm riêng nhưng cũng có một số nguyên nhân, điều kiện mang tính chất chung, tương đồng. Tham nhũng xuất phát từ hai nguyên nhân, nguyên nhân thứ nhất có tính căn nguyên đó là sự suy thoái về đạo đức, phẩm chất, lối sống của người làm việc cho nhà nước là nguyên nhân nảy sinh tư tưởng tham nhũng, từ đó thôi thúc họ thực hiện hành vi tham nhũng. Nguyên nhân thứ hai đó là điều kiện và hoàn cảnh sống. Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng và nhận thức của cá nhân bị chi phối bởi hoàn cảnh và điều kiện sống, đó chính là chế độ tư hữu và phương thức sản xuất dựa trên chế độ đó cùng những yếu tố thuộc kiến trúc thượng tầng tương ứng (trong đó có cả truyền thống văn hóa) của một hệ thống kinh tế là cội nguồn, gốc rễ, là cơ sở cho sự tồn tại của tư tưởng tham nhũng.

Khi nói đến nguyên nhân của tham nhũng, cần chú ý mối quan hệ giữa nguyên nhân và điều kiện tham nhũng. Những điều kiện tham nhũng bao gồm: trình độ phát triển kinh tế - xã hội chưa cao, cơ sở vật chất - kỹ thuật lạc hậu, dân trí thấp, an ninh kinh tế, an ninh xã hội có dấu hiệu bất ổn, cơ chế, chính sách, pháp luật điều chỉnh mọi mặt của đời sống nói chung về hoạt động của Nhà nước nói riêng chưa hoàn thiện, thiếu đồng bộ, đôi khi lạc hậu, công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát kém hiệu quả,… có thể khẳng định rằng tham nhũng sẽ chỉ là tư tưởng, là mong muốn, sẽ không thể nào thực hiện được nếu như không có những điều kiện nhất định. Dù thực tiễn đã chứng minh tham nhũng chỉ tồn tại cùng với sự tồn tại của Nhà nước, nhưng thực tiễn cũng đã chứng minh Nhà nước cũng có thể phòng ngừa, đấu tranh có hiệu quả với tham nhũng, thậm chí có thể xây dựng bộ máy nhà nước hoàn thiện, trong sạch, không có tham nhũng khi những điều kiện cho phát sinh và tồn tại của hành vi tham nhũng không xuất hiện.

Nhận định rõ tầm quan trọng của các điều kiện phát sinh tham nhũng và mối quan hệ giữa nguyên nhân và điều kiện tham nhũng, trong Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2021 – 2030 của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII Đảng ta khẳng định: “Thực hiện kiên trì, kiên quyết, có hiệu quả cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm chống lãng phí. Nâng cao hiệu quả công tác giám sát, thanh tra, kiểm tra, làm tốt chức năng hỗ trợ, thúc đẩy phát triển… hoàn thiện cơ chế, chính sách, phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, các đoàn thể nhân dân và các cơ quan thông tin đại chúng trong quá trình hoạch định chiến lược, chính sách phát triển kinh tế - xã hội và trong việc phát hiện, đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí”(3).

Về công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng ở nước ta thời gian qua được lãnh đạo, chỉ đạo và thực hiện quyết liệt, toàn diện với quyết tâm chính trị rất cao, không có vùng cấm, không có ngoại lệ. Nhiều quy định của Đảng, Pháp luật của Nhà nước được ban hành tạo cơ sở chính trị, pháp lý thúc đẩy mạnh đấu tranh phòng, chống tham nhũng. Nhiều vụ việc, vụ án tham nhũng nghiêm trọng, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm đã được xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật, có tác dụng cảnh cáo, răn đe, siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong Đảng và bộ máy nhà nước, khẳng định quyết tâm của Đảng, Nhà nước trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng. Trong tổng kết công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XII, Đảng ta đã khẳng định: “tham nhũng từng bước được kiềm chế, ngăn chặn, có chiều hướng thuyên giảm”(4).

“Tuy nhiên, công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng ở một số địa phương, bộ, ngành chuyển biến chưa rõ rệt, trách nhiệm của người đứng đầu đối với công tác đấu tranh phòng, chống tham nhũng chưa được đề cao. Việc phát hiện, xử lý tham nhũng, lãng phí vẫn còn hạn chế; tự kiểm tra, tự phát hiện và xử lý tham nhũng, lãng phí trong nội bộ cơ quan, đơn vị vẫn là khâu yếu; tình trạng nhũng nhiễu, tiêu cực trong khu vực hành chính, dịch vụ công chưa được đẩy lùi”(5).

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, trong phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp của công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XIII, Đảng ta xác định ba giải pháp đột phá, trong đó có giải giáp đấu tranh phòng, chống tham nhũng “kiên quyết đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, quan liêu; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với tăng cường kiểm tra, giám sát và kiểm soát chặt chẽ quyền lực”(6).

Trong phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp của công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XIII, Đảng ta đưa ra các giải pháp cụ thể đấu tranh phòng chống tham nhũng, lãng phí như sau:(7)

          Một là, Kết hợp chặt chẽ giữa tích cực phòng ngừa với chủ động phát hiện, xử lý nghiêm minh, kịp thời, không có vùng cấm, không có ngoại lệ những hành vi tham nhũng, lãng phí và bao che, dung túng, tiếp tay cho tham nhũng, lãng phí. Phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và của cả nhân dân; thực hiện đồng bộ các biện pháp chính trị, tư tưởng, tổ chức, hành chính, kinh tế, hình sự trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí. Coi phòng, chống tham nhũng, lãng phí là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

          Hai là, Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức, tạo sự thống nhất cao về ý chí và hành động trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí của cán bộ, đảng viên và nhân dân, trước hết là sự gương mẫu, quyết liệt của người người đứng đầu cấp ủy, địa phương, cơ quan, đơn vị.

          Ba là, Khẩn trương xây dựng, hoàn thiện và kịp thời khắc phục những bất cập trong các quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước về quản lý kinh tế - xã hội và phòng, chống tham nhũng, lãng phí; nhất là các quy định về kiểm soát quyền lực, trách nhiệm giải trình bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch.

          Bốn là, Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán; đẩy mạnh điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án; phát hiện sớm, xử lý nghiêm minh các vụ án, vụ việc tham nhũng, lãng phí; nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản tham nhũng…. Tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy, nâng cao năng lực, hiệu quả hoạt động của các cơ quan, đơn vị chuyên trách có chức năng phòng, chống tham nhũng.… Từng bước mở rộng hoạt động phòng, chống tham nhũng, lãng phí ngoài khu vực nhà nước; tăng cường và nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế về phòng, chống tham nhũng.

          Năm là, Tiếp tục đẩy mạnh cải cách chính sách tiền lương, nâng cao thu nhập và chính sách nhà ở, bảo đảm cuộc sống để cán bộ, công chức, viên chức yên tâm công tác.

Trước khi kết thức nội dung bài giảng, giáo viên lưu ý cần kết luận, neo chốt lại vấn đề; Đảng ta đã xác định đấu tranh phòng, chống tham nhũng là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và của toàn dân. Đây là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa lâu dài; phải tiến hành kiên quyết, kiên trì, liên tục với những bước đi vững chắc, tích cực và có trọng tâm, trọng điểm và hiệu quả; công tác phát hiện, xử lý các vụ việc; công tác điều tra, truy tố, xét xử các vụ án tham nhũng được triển khai mạnh mẽ, đồng bộ đủ sức giáo dục, phòng ngừa, cảnh tỉnh, răn đe, ngăn chặn, đẩy lùi tiêu cực, tham nhũng, làm trong sạch bộ máy của Đảng, Nhà nước và cả hệ thống chính trị nhằm củng cố niềm tin của nhân dân vào Đảng và chế độ xã hội chủ nghĩa, đưa đất nước tiếp tục phát triển nhanh và bền vững./.

---------------------------

(1) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, t.1, tr.108.

(2) Khoản1 Điều 3 Luật Phòng, chống Tham nhũng năm 2018.

(3) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, t.1, tr.288-289.

(4) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, t.2, tr.206.

(5) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, t.2, tr.212.

(6) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb.Chính trị quốc gia Sự thật, t.2, tr.257.

Số lượt xem: 41

ThS Trần Kim Cương - Phó trưởng khoa Khoa Lý luận cơ sở

Dịch vụ công Quốc gia Hệ thống văn bản của tỉnh CSDL hộ kinh doanh Thư điện tử công vụ Một cửa điện tử
© TRƯỜNG CHÍNH TRỊ CHÂU VĂN ĐẶNG TỈNH BẠC LIÊU
Địa chỉ: Số 7, Đường Nguyễn Tất Thành, phường 1, thành phố Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu
Điện thoại: 0781. 3823965 Fax: 0781. 3829654